Изучение реакции оксиметилирования 1,4-бензодиоксана и дальнейшей этерификации
Автор:
Gulamdjon Askarovich Tashbayev
doktor ximicheskix nauk, professor, glavniy nauchniy sotrudnik laboratorii - ximii geterosiklicheskix soyedineniy. Instituta ximii Natsionalnoy AN Respubliki Tadjikistan. E-mail: tgabek@yandex.ru
Аннотация:
Sintezning yangi uslublarini ishlab chiqish uchun monokarbon kislotalardan foydalanilgan holda 6-gidroksi-1,4-benzodioksanning eterifikatsiya reaksiyalari ӯrganildi. Natijalar fizikaviy va kimyoviy usullarga qӯshimcha ravishda spirtlarga xos reaksiya bilan tasdiqlandi.6-gidroksimetil-1,4-benzodioksanni alifatik, aromatik kislotalar bilan eterifikatsiyalash natijasida biologik faol murakkab efirlar olindi. Propion-, butil-, izobutil- va fenil-hosilalar qatorida reaksiyaning mahsuldorligi kamayishi kuzatiladi.
Литература:
1. Vartanyan, S.O., Sargsyan, A.B., Markaryan, E.A., Catinyan, A.S., Noravya, O.S., Arutyunyan, S.A., Shirinyan,E.A. (2011) Sintez diamidov na osnove 1,4-benzodioksan-2-ilalkil- i izohroman-1-ilmetilaminov [Synthesis of diamides based on 1,4-benzodioxan-2-ylalkyl- and isochroman-1-ylmethylamines]. Himicheskij zhurnal Armenii. Vol. 64. Pp. 381-387.
2. Abou-Charbia Kelly, M., Andree, M.T., Harrison, B., Ho, D. Hornby, G., Huryn, D., Potestio L., RosenzweingLipso, S., Schmid, J., Smith, D., Sukoff, S., Zhang, G., Schechter, L. (2005) Synthesis and biological evaluation of benzodioxanylpiperazine derivatives as potent serotonin 5-HT1A antagonists: the discovery of lecozotan. Journal of Medicinal Chemistry. Vol. 48. Pp. 3467-3470.
3. Khan, S.A., Ahmed, B., Alam, T. (2006) Synthesis and antihepatotoxic activity of some new Chalcones containing 1,4-dioxane ring system. Pakistan Journal of Pharmaceutical Sciences. Vol. 19(4) Pp. 290-294.
4. Matos, M., Agostinha, R., Sausa, C., Morais, V. (2008) Experimental and computational thermochemistry of 1,4-benzodioxan and its 2-R-derivatives. Journal of Chemical Thermodynamics. Vol. 40. Pp. 1485-1489.
5. Ahmed, B.B., Khan, S. Chemistry and pharmacology of benzodioxane. Organic Chemistry: An Indian Journal.Vol. 4. Pp. 65-72.
6. Pilkington, L. Barker, D. (2015) Synthesis and biology of 1,4-benzodioxane lignan natural products. Natural Product Reports. Vol. 32. Pp. 1369-1388.
7. Tashbaev, G.A. (2018) Himiya 1,4-benzodioksana [Chemistry of 1,4-benzodioxane]. Dushanbe: Donish.
8. Becker, H. et al. (1979) Organikum. Praktikum po organicheskoj himii. [Organicum. Workshop on Organic Chemistry]. Volume 1,2. Translation. from German - In two volumes]. 1th. Moscow: Mir.
9. Tashbaev, G.A. Turdialiev, M.Z., Abdullaev, T.Kh., Amonova, A.V. (2013) Oksimetilirovaniye benzo-1,4-dioksana [Oxymethylation of benzo-1,4-dioxane]. Doklady AN R. Tadzhikistan. Vol. 56. No 10. Pp. 703-705.
10. Agronomov, A.E., Shabarov, Yu.S. (1974) Laboratornye raboty v organicheskom praktikume [Laboratory work in an organic workshop]. Moscow: Himiya.
2. Abou-Charbia Kelly, M., Andree, M.T., Harrison, B., Ho, D. Hornby, G., Huryn, D., Potestio L., RosenzweingLipso, S., Schmid, J., Smith, D., Sukoff, S., Zhang, G., Schechter, L. (2005) Synthesis and biological evaluation of benzodioxanylpiperazine derivatives as potent serotonin 5-HT1A antagonists: the discovery of lecozotan. Journal of Medicinal Chemistry. Vol. 48. Pp. 3467-3470.
3. Khan, S.A., Ahmed, B., Alam, T. (2006) Synthesis and antihepatotoxic activity of some new Chalcones containing 1,4-dioxane ring system. Pakistan Journal of Pharmaceutical Sciences. Vol. 19(4) Pp. 290-294.
4. Matos, M., Agostinha, R., Sausa, C., Morais, V. (2008) Experimental and computational thermochemistry of 1,4-benzodioxan and its 2-R-derivatives. Journal of Chemical Thermodynamics. Vol. 40. Pp. 1485-1489.
5. Ahmed, B.B., Khan, S. Chemistry and pharmacology of benzodioxane. Organic Chemistry: An Indian Journal.Vol. 4. Pp. 65-72.
6. Pilkington, L. Barker, D. (2015) Synthesis and biology of 1,4-benzodioxane lignan natural products. Natural Product Reports. Vol. 32. Pp. 1369-1388.
7. Tashbaev, G.A. (2018) Himiya 1,4-benzodioksana [Chemistry of 1,4-benzodioxane]. Dushanbe: Donish.
8. Becker, H. et al. (1979) Organikum. Praktikum po organicheskoj himii. [Organicum. Workshop on Organic Chemistry]. Volume 1,2. Translation. from German - In two volumes]. 1th. Moscow: Mir.
9. Tashbaev, G.A. Turdialiev, M.Z., Abdullaev, T.Kh., Amonova, A.V. (2013) Oksimetilirovaniye benzo-1,4-dioksana [Oxymethylation of benzo-1,4-dioxane]. Doklady AN R. Tadzhikistan. Vol. 56. No 10. Pp. 703-705.
10. Agronomov, A.E., Shabarov, Yu.S. (1974) Laboratornye raboty v organicheskom praktikume [Laboratory work in an organic workshop]. Moscow: Himiya.
Для цитирования:
Tashbayev G., Safarov D., Abdullayev T. Izuchenie reakcii oksimetilirovaniya 1,4-benzodioksana i dal'nejshej eterifikacii. Ilmiy xabarnoma. Seriya: Kimyo tadqiqotlari - Scientific Bulletin. Chemical Research. 2020. 3(47). 112 - 116.
UZ
RU
EN